Kunst & Complex alweer 30 jaar in M4H

DSC_2018 01.jpg

Dit jaar is Stichting Kunst & Complex 30 jaar gevestigd in het gebied M4H. En dat is reden voor feest! Als je het hebt over pioniers in het gebied, dan moet je hier zijn. Stichting Kunst & Complex biedt voor een groot aantal kunstenaars atelierruimte in een oude loods, die ze helemaal zelf hebben verbouwd. Wij gingen in gesprek met Marianne Fontein, kunstenaar die vanaf het eerste uur werkzaam is in het pand aan de Keileweg.

In 1981 zochten een aantal studenten aan de kunstacademie in Rotterdam een atelierruimte. Ze wilden een werkplek buiten de academie en hebben toen een school gekraakt. Daar moesten zij na een jaar weer uit. Even later hebben ze een leegstaand pand gekraakt, waar ze mochten blijven zitten van het bedrijf dat daar een aluminiumopslag had.

Marianne vertelt: “In 1984 ben ik er bij gekomen. We hebben tot 1987 in die opslag gezeten, en toen moesten we ook daar weer uit. Vanaf dat moment hebben we dit pand, waar Kunst & Complex tot op heden zit, om niet van de gemeente gekregen. In eerst instantie voor ongeveer 3 jaar, maar uiteindelijk hebben we het 26 jaar om niet gekregen.”

Er is behoorlijk wat verbouwd toen de kunstenaars het gebouw in gebruik namen. En dat deden ze allemaal zelf: van de grote puinzooi opruimen, tot het aanleggen van elektriciteit en het plaatsen van muren. Met de opkomst van stadshavens vond er ook in 2016 een grote renovatie plaats aan het gebouw. Sindsdien zijn ze officieel huurders van dit gedeelte van het hele pand. De huurprijzen zijn omhoog gegaan, dus hebben ze ook een gedeelte van het gebouw moeten afstaan.

“Toen we hier in 1988 zijn gekomen, hebben we een gastatelier programma gestart. De deelnemende kunstenaars kwamen vooral uit het buitenland. We hebben dit programma gestart om meer uitwisseling te krijgen, en ook om de levendigheid in het pand zelf te vergroten. Door die inbreng van anderen gingen we ook van alles organiseren, zoals tentoonstellingen, diners of presentaties. Wat goed was aan die gastateliers is dat je contacten opdeed en uitwisselingen had.”

DSC_1958 02.jpg
DSC_2054 01.jpg

Mede door deze gastateliers kwam er een stroom kunstenaars naar Rotterdam, waarvan sommige kunstenaars zelfs in Rotterdam zijn gebleven. Kunst & Complex was niet de enige die gastateliers hadden. Met zijn vijven (Duende, Stichting B.a.d., Kaus Australis, het Wilde Weten en Stichting Kunst & Complex) hebben ze de krachten gebundeld onder de noemer RAIR: Rotterdam Artist In Residence. Met elkaar hebben zij veel grote tentoonstellingen samengesteld en projecten georganiseerd. Het heeft toentertijd een belangrijke invloed op de kunstwereld in Rotterdam gehad. Inmiddels bestaat het programma niet meer, en ook heeft Kunst & Complex geen gastateliers meer. Het risico dat een ruimte leegstaat, is te groot geworden om financieel te dragen. Door de jaren heen is de groep kunstenaars binnen Kunst & Complex veranderd. Er vertrokken kunstenaars en er kwamen ook weer nieuwe kunstenaars bij – maar er werken er nog steeds een aantal die er vanaf het begin bijzaten. Op dit moment hebben 27 kunstenaars een atelierruimte in het pand. Maar het betreft niet alleen kunstenaars, ook: een theatergroep, een zangeres en een cateringbedrijf.

“Ik heb het gebied hier écht zien veranderen. We hebben de tippelzone gehad, wat tien jaar heeft geduurd. Hier hebben we niet erg veel last van gehad, maar je merkt het aan de sfeer op straat. Het wordt een hele nette buurt hier. Dit was voorheen een heel afgelegen gebied, en het wordt steeds meer bij de rest getrokken. Het is nog steeds wel afgelegen, maar het klinkt niet meer zo ver weg, laat ik het zo stellen. Dat komt ook mede door de winkelstraat die er is gekomen.”

Een atelierruimte midden in de haven misstaat de kunstenaar Marianne niet. Met haar kleurrijke serie schepen, haalt ze de inspiratie zó uit de omgeving. Vaak heeft ze uit haar hoge ramen gehangen om foto’s van het havengebied te maken. Maar bovenal is ze jarenlang verwend geweest, zoals ze het zelf zegt. Ze had immers de beschikking te werken in zo’n grote ruimte voor zo weinig geld. Verder merkt ze nog vrij weinig van het transformerende Makers District. Het is wel goed om te weten wie waar zit, wat er in de buurt mogelijk is. Daar is de ondernemersraad heel goed voor. Echt veel buurten doet ze niet bij haar buren in M4H. Ze heeft ook ander werk en áls ze weer eens in haar atelier is, dan wil ze ook dolgraag tijd in haar atelier doorbrengen.

Tekst: Eva Nobbe, West Practice | foto's: Kunst & Complex

KenC_flyer.jpg

Tijdens de Art Rotterdam Week houden Kunst & Complex open ateliers. Kom dan vooral even langs! Op 9, 10 en 11 februari ontvangen de kunstenaars bezoekers in hun atelier, van 13:00 uur tot 19:00 uur. Kijk voor meer informatie op Facebook.

Kunstenaars Kunst & Complex.png
ART Rottedam K&C.png

Lees ook: ART Rotterdam in West voor andere locaties en het programma in West en kijk op onze evenpagina voor meer.